تلوزیون یا گوساله سامری

۱۳۹۸-۱۲-۲۳ ۱۹:۴۰:۲۳ +۰۰:۰۰۲۳ اسفند ۱۳۹۸|خودشناسی ارتباطی, مقالات صوتی و تصویری|بدون ديدگاه
تلوزیون یا گوساله سامری(خودشناسی ازتباطی) مقاله ۷ استاد علی اکبر خانجانی

تلویزیون یاگوسالۀ سامري خانگی(خودشناسی ارتباطی) مقاله شماره ۷

ھنگامی که از تلویزیون سخن می گوییم تنها از یکی از اشیاء خانه سخن نمی گوئیم چون تلویزیون و نقش آن در

زندگی ما ھیچ شباھتی به دیگر اشیاء خانه ندارد .

دورانی تلویزیون را جعبه جادوئی می نامیدند این عنوان بدون شک بر واقعیتی استوار است زیرا ھنگامی که به

تأثیرآن بر زندگی خود نگاه می کنیم به چیزی کمتر از جعبه جاودئی نمی توانیم اعتراف کنیم .

کمی به زندگی خود بنگرید : اینکه چه می خورید ، چه می پوشید ، چگونه حرف می زنید ، چگونه راه می روید ، خانه تان را چگونه تزیین کرده اید ، برای آینده تان چه آرزوھایی دارید ، حتی اینکه چگونه می اندیشید و چگونه احساس می کنید و… آیا می توانید به صراحت و یقین بگوئید که ھیچکدام از این موارد از تلویزیون نشأت نگرفته است ؟

اما اگر کمی شهامت و صداقت داشته باشید این اعتراف تلخ را خواھید کرد که حتی اندیشه و احساس شما برداشت

شده از آن چیزی است که در تلویزیون نمایش داده میشود ؟

آیا اینطور نیست ؟ آنچه که باعث شده تلویزیون این چنین نقش مؤثری در زندگی بشر امروز بازی کند بی ھویتی

بر خاسته از بی ایمانی وی است .

به ھر حال بشر برای زندگی کردن ھمیشه نیازمند به الگوست در گذشته این الگو ھمان شاھان و یا مردان و زنان

مؤمن تاریخ بوده اند که سر گذشتشان سینه به سینه نقل می شد .

اما حال این رسانه ھای عمومی ھستند که با ایجاد الگوھای متفاوت برای مردم ھویت سازی می کنند .

تمامی سیاستمداران بزرگ جھان این را میدانند که چگونه باید از طریق وسایل ارتباط جمعی مانند رادیو ، تلویزیون ، سینما ، ماھواره ، اینترنت و … افکار و ایده آل ھای خود را بر مردم وارد سازند و به ھمین دلیل است که امروزه در ھر حکومتی سرمایه کلانی از دولت خرج رسانه عمومی می شود و بدینگونه برای بشر ھویت سازی میکنند و براحتی می توانند ھر فردی که می خواھند بواسطۀ تبلیغات تبدیل به بتی برای پرستش کنند .

اگر در گذشته برای از میان بردن سنت ھا و باورھای دیرین یک جامعه باید زمانی طولانی صرف می شد و ھزینه

کلانی خرج میشد امروزه کافی است تلویزیون را وارد آن جامعه کرد ، می بینند براحتی تمامی این سنت ھا

واعتقادات از میان می رود و فرھنگ جدیدی بر اساس آموخته ھای این رسانه ھا وارد آن جامه می گردد .

شاید بتوان به جرأت گفت که تمام آنچه که مدرنیته نامیده می شود تماماً بر اساس ھمین رسانه ھای عمومی استوار

گشته است و اگر امروز سخن از جهانی شدن است ، این جهانی شدن تنها بوسیله ھمین وسایل ارتباط جمعی ممکن

می شود که باعث شده تمام بشریت در ھر نقطه ای از روی کره زمین تبدیل به انسان ھای تکراری با طرز پوشش و گویش و خورد و خوراک و… یکسان شوند .

و بدون شک ھدایت چنین انسان ھای مشابه ای کار ساده ای است. و از میان تمامی این رسانه ھای عمومی

تلویزیون به نسبت عمومی تر بودنش نقش مؤثر تری را در جامعه ایفا میکند . بطور کلی برنامه ھای تلویزیون بر

سه دسته است : اطلاع رسانی ، آموزش و سرگرمی . که برای عموم مردم برنامه ھای سرگرم کننده بیشترین

جذابیت تلویزیون را سبب می شود که این برنامه ھا شامل سریال ھای تلویزیونی ، فیلم ھای سینمایی ، طنزھا و….

می باشد . و ھمین برنامه ھاست که بیشترین تأ ثیر را بر روی مردم می گذارد .

جذابیتی که تماماً بر دروغ استوار است زیرا ھمیشه واقعیت و حقیقت تلخ است به ھمین دلیل دروغ برای بشر

اینچنین جذاب می باشد زیرا بواسطۀ آن می تواند از بسیاری از حقایق تلخ زندگیش بگریزد .

امروزه بشر توانسته است با ساختن فیلم ھای دروغین و واقعی جلوه دادن آن ، تمامی زشتی ھای نفس خود را زیبا سازد .

ھنگامی که در سریالی شاھدیم که چگونه از یک بشر دروغگو و تبهکار ، تصویری زیبا ارائه می دھند دیگرنمی

توانیم دروغ را زشت بیابیم .

اگر شیطان رسالت دارد که تمامی زشتی ھا را برای بشر زیبا جلوه دھد و بدینگونه بشر را به اعمال زشت وا دارد

باید به جرأت بگوئیم که امروزه سینما و بخصوص بخش سریال سازی تلویزیون چنین رسالتی را بر عهده دارند .

کافی است کمی به این سریال ھا و فیلم ھا دقت کنیم در خواھیم یافت که چگونه زشتی به زیبایی مبدل میشود و

قباحت تمامی اعمال زشت برای بیننده از میان میرود .

و یا با به طنز کشانیدن گویش و اعمال و رفتارھای غلط و خطای روزمره چگونه زشتی این اعمال از میان می

رود و برای مردم امری عادی و موجه میگردد ؟!

ظاھراً بهترین بخش تلاش رادیو وتلویزیون ، ساختن فیلم ھا و سریال ھایی است که با برداشت از زندگی واقعی

مردم پندھایی دینی به آنان می دھد و آنان را امر به معروف و نهی از منکر می کند و سعی داردانسانیت ، محبت و

یاری به دیگری و گذشت را به مردم آموزش دھد .

اما سوال این است که چگونه دروغ می تواند صداقت را آموزش دھد؟

بطور مثال ھنر پیشه ای که در فیلم نقش یک قدیس و انسان نیکو کار را بازی میکند در واقعیت زندگیش ، بشری

دروغگو و ھرزه و تبهکار است و یا خانم ھنرپیشه ای که در مقابل دوربین کاملاً محجبه است و قرار است نقش

یک زن پاک و با ایمان را بازی کند در واقعیت زندگیش نه حجابی دارد نه پاکی .

و حال قرار است که وی با حجابی که بر سر نهاده کل جامعه زنان را به حجاب تشویق کند .

آیا چنین چیزی ممکن است؟ که اگر ممکن باشد پس دجال ھا بر حقند و انبیای الهی دارای رسالتی بیهوده بودند

زیرا تمامی این دجالھا ظاھری زیبا دارند شاید بگویید که اکثر مردم از واقعیت زندگی این ھنرپیشه ھا اطلاعی

ندارند و او را ھمانگونه که در فیلمدظاھر می شود باور میکنند حتی اگر ھم چنین باشد باید پرسید که چگونه دروغ

می تواند مروج راستی باشد ؟

یک انسان به میزانی میتواند دیگری را به راستی و پاکی ھدایت کند که خود پاک و راست باشد .

این اساسی ترین دروغ تمامی این سریال ھای پند آمیز است اما دروغ دیگری که در این فیلم ھا وجود دارد تناقض

ھای آن است که در ھر یک از شخصیت ھای فیلم وجود دارد بطور مثال دزدی که عاشق می شود و ھمین عشق

وی را وادار به دزدی می کند و یا عاشقی که جنایتکار می شود و یا تبهکاری که به ناگاه در جایی ایثارگر می

شود .

اما حقیقت این است که ھیچگاه یک دزد عاشق نمیشود و آنچه که او عشق می نامد تماماً ھوسبازی است و یا اینکه

ھیچگاه یک عاشق ، جنایتکار نمی شود و ھیچ تبهکاری حتی اگر ھم بخواھد نمی تواند ایثارگر باشد .


آنچه که دراین فیلم ھا آموزش داده می شود معجونی از دروغ و توھم و خیالات است که به عنوان واقعیت و

حقیقت بخورد مردم داده می شود .

شیطان شناسی در قرآن به ما می آموزد که شیطنت و مسیر گمراھی بشر چیزی جز زیبا سازی زشتی ھا نیست و

این رسالتی است که امروزه بر دوش سریال ھای تلویزیونی نهاده شده است و شیطنت را محقق میسازد و ثابت می

کند که آدمی در آن واحد می تواند ھم زناکار ، تبھکار ، دزد و جنایتکار باشد و ھم عاشق و ایثارگر و مؤمن و…

باشد و این ھمان دجالیت است که ھمچون گوسالۀ سامری بواسطۀ تلویزیون پرستیده می شود .

این گوساله ای که مولد ھمه نوع صداھاست و در بهترین جای خانه ھمچون سلطانی بر کل اھالی اش فرمانروایی

می کند …

✓ برگرفته از کتاب دائرةالمعارف عرفانی _ جلد اول _ فصل سوم _ فلسفه ارتباطات
« اثر استاد علی اکبر خانجانی »

کتابهای صوتی استاد خانجانی را در یوتیوب ببینید : استاد علی اکبر خانجانیkhanjanibooks

ثبت ديدگاه